Жарыяланган
2026-22-07, 15:0422-июлдан тарта Евразия экономикалык биримдиги (ЕАЭБ) менен Монголиянын ортосундагы соода келишими күчүнө кирет. Бул келишим Кыргызстандын өндүрүүчүлөрүнө Монголияга товар экспорттоону көбөйтүүгө мүмкүнчүлүк берет.
Келишимдин негизинде 367 түрдөгү товарга бажы төлөмдөрү азайтылат же толугу менен жоюлат. Документ эки тараптын соодасынын дээрлик 90%ын камтыйт.
Келишим үч жылга түзүлгөн. Тараптар макул болсо, дагы үч жылга узартылышы мүмкүн.
Евразия экономикалык комиссиясынын маалыматына ылайык, эми ЕАЭБ өлкөлөрүнүн өндүрүүчүлөрүнө Монголиянын рыногуна чыгуу жеңилдейт. Алардын арасында азык-түлүк, суусундуктар, таттуулар, шоколад, унаалар жана башка товарлар бар.
Ал эми Монголиядан ЕАЭБ өлкөлөрүнө эт азыктары, кашемир жана башка айыл чарба товарларын жеткирүү жеңилдетилет.
Азырынча Кыргызстан менен Монголиянын соода көлөмү чоң эмес. 2026-жылдын январь–май айларында эки өлкөнүн ортосундагы товар жүгүртүү 2.31 млн долларды түзгөн.
Анын ичинен Кыргызстан Монголияга 1.99 млн долларлык товар экспорттосо, Монголиядан 313 миң долларлык товар импорттолгон.
Кыргызстандын Монголияга чыгарган негизги товарлары азык-түлүк продукциялары болгон. Алардын арасында:
• шоколад жана какао кошулган азыктар — 942.5 миң доллар;
• башка азык-түлүк товарлары — 504.1 миң доллар;
• нан жана ун азыктары — 283.5 миң доллар;
• макарон азыктары — 37.8 миң доллар;
• мал үчүн тоюттар — 114.9 миң доллар;
• кант кошулган таттуулар — 55 миң доллар.
Мындан тышкары, Кыргызстан Монголияга суусундуктарды, айрым жабдууларды жана электрондук товарларды да экспорттогон.
Ал эми Монголиядан Кыргызстан негизинен сыр жана быштак алып келген. Бул товарлардын көлөмү 139.4 миң долларды түзгөн. Ошондой эле табигый чайырлар жана камеддер — 32.6 миң доллар, чачка арналган каражаттар — 20.5 миң доллар, байпак-трикотаж буюмдары — 5.6 миң доллар көлөмүндө импорттолгон.
ЕАЭКтин маалыматына ылайык, келишим күчүнө кире электе эле эки тараптын ишкерлери кызматташууну күчөтө баштаган. 2026-жылдын башында ЕАЭБ өлкөлөрү менен Монголиянын ортосундагы соода өткөн жылга салыштырмалуу болжол менен үчтөн бирге өскөн.
Жаңы келишим Кыргызстан үчүн өзгөчө азык-түлүк, жеңил өнөр жай жана эл керектөөчү товарларды өндүргөн ишканаларга пайдалуу болушу мүмкүн. Анткени учурда Монголияга экспорттолгон негизги товарлар ушул тармактарга туура келет.
